Amerika'da SSN Başvurusu: Sıfırdan Numara Almak

Dostum selam, geç karşıma. Amerika'ya ayak bastın, her şey çok güzel, welcome to America falan.

Sonra bir bakıyorsun ki o dokuz haneli numaran yoksa sistemin gözünde bir hiçsin. Social Security Number (Sosyal Güvenlik Numarası) yani SSN. Bu numara olmadan banka hesabı açamıyorsun, ev kiralayamıyorsun, araba alamıyorsun. Hatta ben geçenlerde bir gym'e üye olmaya gittim, "SSN required" dediler. Spor salonuna giremiyorum abi, manyak mısın?

Geçen hafta bizim Ahmet geldi Türkiye'den. Elemanın cebinde $5,000 (yaklaşık 175.000 TL) nakit var ama kimse yüzüne bakmıyor. "Abi" diyor, "Param var ama bir işe yaramıyor." Güvenmezler koçum. Burası Amerika, değişik bir sistem. Paranı bilmiyorlar, seni bilmiyorlar. Seni sisteme kaydedecek o numarayı istiyolar.

Şimdi anlatıyorum, kendi rezilliklerimden geçtim, dinle.

SSN aslında vergi kimlik numaran. Ama Türkiye'deki gibi sadece vergi için değil. Bu numara senin bu ülkedeki varlığın. Ben ilk geldiğimde "ya bi SSN işte, hallederiz" diyodum. I was so wrong bro.

DURUM TESPİTİ: SSN'in üzerinde fotoğrafın bile yok. İncecik bi kağıt. Ama o kağıdı kaybedersen adına şirket kurarlar, kredi çekerler, borçlandırırlar. O kağıdı cüzdanında taşıma, evde kilitli bir yerde sakla.

Şimdi adım adım anlatıyorum ama abi gibi sohbet havasında, tamam mı?

Bekleme Süresi (En Büyük Hata)

Uçaktan indin, valizleri odaya attın. "Hadi SSN'e gidelim" dedin mi sıçtın. Ben de aynı hatayı yaptım. İkinci gün gittim ofise. "Sen sistemde yoksun" dediler. Adam bana "Come back in two weeks" dedi. İki hafta abi.

Niye peki? Çünkü I-94 denilen o giriş belgenin SAVE sistemine düşmesi lazım. Bu sistem senin Amerika'ya yasal giriş yaptığını doğruluyorama 10-14 gün sürüyor.

• Kural: Amerika'ya girdikten sonra en az 10-14 gün bekle. Erken gidersen "you're not in the system" derler, gönderirler seni.

Belgeler (Eksikle Gideni Yakarım)

Sosyal Güvenlik Ofisine (Social Security Office) giderken şunları yanına al:

• Pasaport (vizeli haliyle tabi)
• I-94 (internetten çıktı al, şu an herşey dijital)
• Yasal durum belgen: J-1 isen DS-2019, F-1 isen I-20, H-1B isen I-797
• İş mektubu (Job Offer Letter)

Bunlardan birini unutursan "sorry, come back tomorrow" derler. Ben ilk gidişimde I-94'ü unutmuştum. I was like 'are you serious?' Adamın umrunda değil tabi. Sıra beklediğin 2 saat çöp oldu.

Ofis Kuyruğu

SOCIAL SECURITY OFFICE dediğin yer... abi o atmosferi anlatamam. Her milletten insan. Suriyeliler, Hintliler, Latinler, Türkler, herkes sıra bekliyor. Kimsenin yüzü gülmüyor. Herkesin bir derdi var.

Sabah erken git. Mesela 8'de açılıyorsa 7:30'da orada ol. Yoksa 3 saat sıra beklersin. Numarayı al, otur bekle. Numaranı kaçırırsan "next available agent" diye bağırırlar, kaçırma.

Memurun karşısına geçince sakin ol. Adam her gün 100 kişi görüyor. Form SS-5 doldurtacak. Adresini DOĞRU yaz. O kart 2-4 hafta sonra o adrese geliyor. Yanlış yazarsan... bir daha dene abi.

Öğrenciysen durum farklı. Zeynep diye bi kız var Boston'da okuyor. "Abi bana SSN vermiyolar, napıcam" diye ağladı bana.

F-1 öğrencisi olarak kafana göre SSN alamazsın. Kampüste iş bulman lazım. Kütüphane, yemekhane, spor salonu... haftada 5 saat bile olsa. Okulun uluslararası ofisi (DSO) sana onay mektubu veriyor. O mektupla SSN alabiliyorsun.

Yani: önce iş, sonra SSN. Tersini düşünme.

Maliyet desen... devlet para almıyor aslında. Ama dolaylı masrafların olacak:

Bi de şu dolandırıcılara dikkat et. Telefon geliyor, "I'm calling from IRS, your SSN has been suspended" diyolar. Total bullshit. Amerikan devleti seni asla aramaz. Mektup gönderir. Telefonda SSN falan istemez.

Geçenlerde bir arkadaş bu tuzağa düştü, adına 3 kredi kartı çıkarmışlar. Alamancı bi dolandırıcılık. Aman ha.

SSN gelmeden çalışabilir miyim? Başvuruyu yaptıysan ve çalışma iznin varsa işveren seni başlatabilir. Kart fiziken gelmese bile. Ama numara gelince sisteme girsin.

Green Card ile geliyorum, süreç ne? Green Card başvurusunda "I want SSN too" kutucuğunu işaretlediysen kart 2-3 haftaya adresine geliyor. Hiç ofise gitmiyorsun. İşaretlemediysen... geçmiş olsun, aynı çile.

Uzun lafın kısası: planını iyi yap, belgelerini eksiksiz götür, posta kutunu hergün kontrol et. O kart gelene kadar Amerika'da tam olarak var sayılmıyorsun.

Hadi eyvallah, takıldığın bişey olursa yorumlara yaz.