Starbucks'ta İki Dolara Kahve: ABD'de Ucuz ve Pahalı Şeyler

Türkiye'den Amerika'ya yeni geldiğinde kafan çok karışıyor. Çünkü burada bir şey ya çok ucuz ya çok pahalı. Orta yol yok.

Bir Starbucks latte alıyorsun, $5. Türkiye'de 150 TL'ye içtiğin kahve burada 150 TL'den daha ucuza geliyor. Ama hastaneye gidiyorsun, bir kere "Hello" demenin faturası $500.

Anlatayım bu işin mantığını.

Ucuz Olanlar

Market alışverişi. ABD'de gıda fiyatları Türkiye'ye göre çok ucuz. 1 litre süt $1, bir düzine yumurta $4-5, tavuk göğsü kilo $6-8. Türkiye'de fırlamış olan zeytinyağı, peynir, et gibi temel gıdalar burada daha uygun. Haftalık market alışverişin tek kişi için $70-100 arası.

Benzin. $3.20/galon civarı. Bir galon 3.8 litre. Türkiye'deki akaryakıt fiyatlarıyla karşılaştırılmaz bile. Doldurmak depoyu $40-50.

Elektronik. Telefon, bilgisayar, kulaklık... Amerika elektronik cenneti. iPhone 16 $1,000'a alınabiliyor, Türkiye'de 2.5 katına satılıyor. Laptop, tablet, oyun konsolu hep daha ucuz. Black Friday'de yarı fiyatına düşüyor.

Giysi ve ayakkabı. Marka giysiler Türkiye'ye göre çok uygun. Nike, Adidas, Levi's... $30-50 arası iyi bir ayakkabı bulursun. Outlet'lerde iyice ucuzlar.

Arabalar. 0 km Toyota Camry $30,000. 3 yaşında bir Honda Civic $20,000. Türkiye'deki gibi vergi canavarı yok, o yüzden araba almak burada hayal değil.

Pahalı Olanlar

Sağlık. Abi bu ayrı bir dert. Sigortasız bir doktor muayenesi $200-400. Acil servise gidersen $1,000-3,000. Ameliyat olursan uçuyor rakam. Sağlık sigortası şart, ona ayrı bir yazı yazdım zaten.

Kira. Şehre göre değişiyor ama büyük şehirlerde kira fena. New York'ta stüdyo daire $2,000-3,000. San Francisco aynı. Daha küçük şehirlerde $800-1,200 arası. Türkiye'deki kira kriziyle benzer aslında.

Restoran. Dışarıda yemek pahalı. Ortalama bir restoranda yemek+bahşiş kişi başı $25-40. Fast food $10-15. Bahşiş kültürü var, %15-20 ekle. O yüzden evde yemek yapmak büyük tasarruf.

İnternet ve telefon. Aylık internet $60-80, telefon faturası $40-70. Türkiye'deki kadar değil ama "ucuz" da değil. Telefon operatörleri arasında fiyat farkı büyük.

Eğitim. Amerikan üniversiteleri çok pahalı. Yıllık harç $20,000 - $60,000 arası değişiyor. Community college daha uygun, $5,000-10,000. Burs bulursan şanslısın.

DURUM TESPİTİ: Amerika'da ucuz olan şeyler genelde ithal ürünler ve teknoloji. Pahalı olan şeyler ise insan emeği ve hizmet. Doktor, tamirci, avukat, restoran... bunlar pahalı. Arabayı kendin tamir etmeyi, evde yemek yapmayı öğren.

Tabloda görüldüğü gibi: bazı şeyler çok ucuz, bazıları çok pahalı. Dengeli bir hayat için alışverişini bilinçli yapman lazım.

Amerika'da parayı nereye harcayıp nereye harcamayacağını bilirsen rahat edersin. Starbucks'ta iki dolara kahve içersin, akşam evde yemek yaparsın. Arabayı kendin yıkarsın, sağlık sigortanı ihmal etmezsin. Sistem bu.

Hadi eyvallah.